فاصله ششم کوچک چیست؟
فاصله ششم کوچک به فاصله میان دو نت اشاره دارد که از یکدیگر به میزان هشت نیمپرده ( یا ۴ پرده) فاصله دارند. به عنوان مثال، اگر از نت «دو» (C) شروع کنیم و به نت «لا بمل» (Ab) برویم، فاصلهای که میان این دو نت وجود دارد، فاصله ششم کوچک است. انواع فواصل در موسیقی از جمله ششم کوچک را در جدول ۱ مشاهده میکنید.
جدول ۱: خلاصه انواع فاصله در موسیقی.
| کاسته | کوچک | درست | بزرگ | افزوده |
فاصله دوم | ۰ پرده | ۰.۵ پرده | ۱ پرده | ۱.۵ پرده | |
فاصله سوم | ۱ پرده | ۱.۵ پرده | ۲ پرده | ۲.۵ پرده | |
فاصله چهارم | ۲ پرده | ۲.۵ پرده | ۳ پرده | ||
فاصله پنجم | ۳ پرده | ۳.۵ پرده | ۴ پرده | ||
فاصله ششم | ۳.۵ پرده | ۴ پرده | ۴.۵ پرده | ۵ پرده | |
فاصله هفتم | ۴.۵ پرده | ۵ پرده | ۵.۵ پرده | ۶ پرده | |
فاصله هشتم | ۵.۵ پرده | ۶ پرده | ۶.۵ پرده |
بهعنوان مثال: جدول ۱، مشخص کرده است که فاصله “ششم کوچک” برابر با ۴ پرده است، این به چه معناست؟ یعنی اگر هر فاصله ششمی برابر با ۴ باشد، ما به آن فاصله، فاصلهی ششم کوچک میگوییم. یا اگر فاصله ششمی برابر با ۵ پرده بود، آن فاصله، فاصله ششم افزوده است.
کاربردهای فاصله ششم کوچک
- در آهنگسازی: آهنگسازان میتوانند از فاصله ششم کوچک برای خلق نقاط عطف در ملودیها و لحنهای خود بهره ببرند. این فاصله میتواند به ملودیها ابعاد جدیدی ببخشد و تنوع بیشتری به آنها اضافه کند.
- افزایش تنوع در آکوردها: در هارمونی، ششم کوچک میتواند برای ایجاد آکوردهای خاص و تنوع بیشتر در ساختار هارمونی مورد استفاده قرار گیرد. به عنوان مثال، آکورد «لا» (A) به همراه «دو» (C) و «می بمل» (Eb) میتواند موسیقی را غنیتر کند.
- بهکارگیری در آهنگهای معاصر: بسیاری از آهنگهای معاصر از فاصله ششم کوچک برای ایجاد حس نوستالژیک یا عمیق استفاده میکنند. این فاصله میتواند به جذابیت و اهمیت موسیقی افزوده و به آن نُتهای جدیدی ببخشد.
خلاصه فواصل کوچک در موسیقی
فواصل دوم، سوم، ششم و هفتم، فواصلی هستند که میتوانند یک فاصله کوچک باشند.
اگر هر فاصلهی دومی، برابر با ۰.۵ پرده باشد، به آن فاصله، “فاصلهی دوم کوچک” میگویند.
مثال: فاصله بین نتهای “می – فا”
اگر هر فاصلهی سومی، برابر با ۱.۵ پرده باشد، به آن فاصله، “فاصلهی سوم کوچک” میگویند.
مثال: فاصله بین نتهای “می – سل”
اگر هر فاصلهی ششمی، برابر با ۴ پرده باشد، به آن فاصله، “فاصلهی ششم کوچک” میگویند.
مثال: فاصله بین نتهای “لا – فا”
اگر هر فاصلهی هفتمی، برابر با ۵ پرده باشد، به آن فاصله، “فاصلهی هفتم کوچک” میگویند.
مثال: فاصله بین نتهای “لا – سل”

انواع فواصل کوچک در موسیقی.
















